Een taxatie is in de meeste gevallen verplicht bij een hypotheekaanvraag, vooral bij aankoop van een woning, het oversluiten of het verhogen van je hypotheek. Geldverstrekkers eisen een onafhankelijke waardebepaling om hun risico in te schatten. De verplichting hangt af van de loan-to-value-ratio en het type hypotheekwijziging dat je aanvraagt.
Wanneer is een taxatie eigenlijk verplicht bij een hypotheek?
Een taxatie is verplicht wanneer de hypotheekverstrekker het risico van de lening wil beoordelen op basis van de werkelijke woningwaarde. Dit gebeurt bij nieuwe aankopen, bij het oversluiten naar een andere bank en bij het verhogen van je bestaande hypotheek.
Bij een nieuwe woningaankoop eisen alle banken een taxatierapport. Dit geldt ook wanneer je oversluit naar een andere geldverstrekker, omdat zij hun eigen risicobeoordeling willen maken. Het verhogen van je hypotheek voor een verbouwing of andere doeleinden vereist meestal ook een nieuwe taxatie.
De loan-to-value (LTV)-ratio speelt een belangrijke rol. Bij een LTV boven de 80% is een taxatie vrijwel altijd verplicht. Sommige banken hanteren strengere grenzen en vereisen al bij 70% LTV een volledige taxatie. Bij lagere LTV-percentages accepteren geldverstrekkers soms een desktoptaxatie of zien ze helemaal af van een nieuwe taxatie.
Wat zijn de kosten van een woningtaxatie en wie betaalt deze?
Taxatiekosten variëren tussen € 400 en € 800 voor een standaard eengezinswoning, afhankelijk van het type taxatie en de complexiteit van de woning. Een desktoptaxatie kost meestal € 200 tot € 400, terwijl een volledige taxatie ter plaatse € 500 tot € 800 kan kosten.
Bij appartementen liggen de kosten vaak iets lager, tussen € 350 en € 650. Bijzondere woningen zoals monumenten, landhuizen of woningen met bedrijfsruimte kunnen hogere taxatiekosten met zich meebrengen, soms tot € 1.000 of meer.
De hypotheekaanvrager betaalt vrijwel altijd de taxatiekosten, ook bij oversluiten. Deze kosten komen voor rekening van de klant, ongeacht of de hypotheekaanvraag uiteindelijk wordt goedgekeurd. Bij sommige hypotheekaanbieders kun je de taxatiekosten meefinancieren in de hypotheek, maar dit verhoogt wel het totale leenbedrag.
Kostenverschillen per taxatietype
- Desktoptaxatie: € 200 – € 400 (waardering op basis van databronnen)
- Beknopte taxatie: € 400 – € 600 (korte bezichtiging door taxateur)
- Volledige taxatie: € 500 – € 800 (uitgebreide inspectie en rapportage)
Hoe lang duurt een taxatieprocedure en wat gebeurt er precies?
Een taxatieprocedure duurt gemiddeld 1 tot 2 weken vanaf opdracht tot definitief rapport. De planning van de bezichtiging gebeurt meestal binnen enkele werkdagen, waarna de taxateur het rapport binnen een week oplevert.
Het proces begint met het inschakelen van een gecertificeerde taxateur door de hypotheekverstrekker. Je wordt benaderd om een afspraak in te plannen. Bij een desktoptaxatie is geen bezichtiging nodig en ontvang je binnen 2 à 3 werkdagen het rapport.
Tijdens de bezichtiging controleert de taxateur de staat van onderhoud, meet hij de woning op, bekijkt hij de indeling en inventariseert hij eventuele gebreken. Hij vergelijkt de woning met recent verkochte vergelijkbare objecten in de buurt en houdt rekening met de ligging, voorzieningen en marktomstandigheden.
Stappen in het taxatieproces
- Opdrachtverlening door hypotheekverstrekker aan taxateur
- Contact opnemen voor het maken van een afspraak voor de bezichtiging (binnen 2 à 3 dagen)
- Bezichtiging ter plaatse (30-60 minuten)
- Analyse en vergelijking met referentiewoningen
- Opstellen en verzenden van het taxatierapport (binnen 5-7 dagen)
Wat gebeurt er als de taxatiewaarde lager uitvalt dan verwacht?
Een lagere taxatie betekent dat je minder kunt lenen dan gepland, omdat banken maximaal 100% van de getaxeerde waarde financieren. Je hebt dan meer eigen geld nodig of je moet genoegen nemen met een lagere hypotheek dan oorspronkelijk aangevraagd.
Bij woningaankoop kun je proberen de koopprijs te heronderhandelen op basis van de lagere taxatie. Veel verkopers zijn bereid tot een prijsaanpassing wanneer een onafhankelijke taxateur een lagere waarde vaststelt. Een alternatief is het inbrengen van extra eigen geld om het verschil te overbruggen.
Je kunt ook bezwaar maken tegen de taxatie door een tweede taxateur in te schakelen. Dit kost extra geld, maar kan zinvol zijn als je sterke aanwijzingen hebt dat de taxatie te laag is uitgevallen. Sommige banken accepteren een nieuwe taxatie, andere houden vast aan het eerste rapport.
Bij oversluiten betekent een lagere taxatie vaak dat je minder voordeel behaalt dan verwacht. Je kunt dan kiezen voor een lagere hypotheek of de oversluitoperatie uitstellen tot de woningwaarde mogelijk is gestegen.
Kun je taxatiekosten besparen bij oversluiten of hypotheek verhogen?
Taxatiekosten zijn vaak te besparen door gebruik te maken van een desktoptaxatie, een recent bestaand taxatierapport of door te kiezen voor geldverstrekkers die in bepaalde situaties afzien van een nieuwe taxatie.
Bij oversluiten binnen twee jaar na de laatste taxatie accepteren sommige banken het bestaande rapport, vooral als de LTV-ratio laag is. Een desktoptaxatie kost ongeveer de helft van een volledige taxatie en is vaak voldoende bij lage LTV-percentages of een stabiele woningmarkt.
Wanneer je je hypotheek slechts beperkt verhoogt en de totale LTV onder de 70% blijft, zien enkele geldverstrekkers af van een nieuwe taxatie. Dit bespaart niet alleen kosten, maar versnelt ook het hypotheekproces aanzienlijk.
Besparingsmogelijkheden
- Desktoptaxatie: Tot 50% goedkoper dan een volledige taxatie
- Hergebruik recente taxatie: Gratis bij een taxatie die jonger is dan 2 jaar
- Lage LTV-situaties: Sommige banken zien af van taxatie onder 70% LTV
- Interne oversluitingen: De bestaande bank vereist vaak geen nieuwe taxatie
Welke rol speelt een hypotheekadviseur bij het taxatieproces?
Een ervaren hypotheekadviseur helpt je vooraf in te schatten welke taxatiewaarde realistisch is en kan adviseren over het beste type taxatie voor jouw situatie. Wij begeleiden het hele proces en weten welke geldverstrekkers flexibel omgaan met taxatievereisten.
Door onze jarenlange ervaring kunnen wij vaak voorspellen hoe een taxatie zal uitvallen op basis van vergelijkbare woningen en recente verkopen in de buurt. Dit helpt bij het realistisch inschatten van je leenmogelijkheden en voorkomt teleurstellingen later in het proces.
Wanneer een taxatie tegenvalt, adviseren wij over de beste vervolgstappen. Dit kan variëren van heronderhandeling over de koopprijs tot het zoeken naar alternatieve financieringsoplossingen. Wij kennen de verschillende geldverstrekkers en hun specifieke taxatiebeleid, waardoor we je kunnen begeleiden naar de meest kosteneffectieve oplossing.
Bij complexe situaties, zoals monumenten, bedrijfswoningen of bijzondere architectuur, zorgen wij ervoor dat er een gespecialiseerde taxateur wordt ingeschakeld die ervaring heeft met dit type woningen. Dit vergroot de kans op een correcte waardering.
Een goede hypotheekadviseur bespaart je tijd, geld en zorgen door het taxatieproces professioneel te begeleiden en je te adviseren over alle beschikbare opties. Wij zorgen ervoor dat je goed geïnformeerd bent over wat je kunt verwachten en hoe je het beste kunt handelen bij onverwachte situaties.
